Secondary menu

Kennisakker - thema/gewas: Overige bodemziekten

Effect van Contans en fungiciden met nevenwerking op Sclerotinia in zetmeelaardappelen

Sclerotinia sclerotiorum is een bodemgebonden schimmelziekte. In Nederland nemen de problemen  met Sclerotinia sclerotiorum in akkerbouwgewassen steeds meer toe, zo ook in de zetmeelaardappelteelt in het noordoosten van Nederland. Na het moment van inzakken van het gewas (stengelbreuk) worden de stengels geïnfecteerd en sterven vroegtijdig af.

In 2012 is door DLV Plant onderzoek uitgevoerd in een zwaar besmet aardappelperceel naar maatregelen om de aantasting door Sclerotinia in zetmeelaardappelen te verminderen.
Het toepassen van Contans® WG in het najaar, voorjaar, beide of in combinatie met lignine resulteerde niet in een verlaging van het aantal paddenstoeltjes. Blijkbaar was de infectie van de bodem met Sclerotinia te zwaar om een effect van een eenmalige toepassing van Contans® WG te verkrijgen.Ook de nevenwerking van fungiciden bleek onvoldoende om aantasting van het gewas te voorkomen. De aantasting werd wel verminderd en het gewas bleef ongeveer 1 week langer groen.

Roodrot: rasgevoeligheid en effect van fungiciden

Gedurende drie jaren (2009, 2010 en 2011) is onderzoek uitgevoerd naar het effect van rassen op het optreden van roodrot. Dit is gedaan voor zowel pootaardappelen (op zavelgrond) als zetmeelaardappelen (op zandgrond). Verder is gekeken naar het effect van fungiciden, die worden ingezet om de aardappelziekte (Phytophthora infestans) te bestrijden, op het voorkomen van roodrot.

In pootaardappelen had het ras Mondial gemiddeld de meeste aangetaste knollen (1,4%), gevolgd door Felsina (0,7%). In de rassen Désirée, Ditta, Red Scarlet en Vivaldi kwam geen aantasting voor. In de overige rassen kwam een lichte, niet significante aantasting van roodrot voor.
In zetmeelaardappelen had het ras Starter een significant hogere aantasting dan de andere rassen.
De keuze van de middelen voor de bestrijding van P. infestans had geen effect op het voorkomen van roodrot. Een grondbehandeling met een fungicide had ook geen significant effect.

Ziektebestrijding plantuien

Vorige week waren er door het wisselvallige en winderig weer weinig spuitmomenten. Het kan dus zijn dat er gat in het spuitschema is gekomen. Verstandig is om de eerst volgende keer 2 kg Fubol Gold of 2,5 kg Acrobat in te zetten om een eventuele infectie stop te zetten. Een bestrijding voor bladvlekken zal komende week nog niet nodig zijn.

Speuren naar sporen van Sclerotinia sclerotiorum in de lucht

In 2011 hebben Productschap Akkerbouw en Productschap Tuinbouw onderzoek gefinancierd om te achterhalen of de sporendruk van Sclerotinia op een perceel afkomstig is van het eigen perceel of van naburige percelen. Dit is van belang om te achterhalen of teeltmaatregelen die gericht zijn op het tegengaan van sporenvorming op het eigen perceel perspectief kunnen hebben.

In het eerste jaar van het onderzoek zijn er aanwijzingen verkregen dat ascosporen in grote mate in de lucht op gewashoogte aanwezig kunnen zijn zonder dat er duidelijk paddenstoelen in de omgeving aanwezig zijn. Afhankelijk van de situatie lijken er veel ascosporen van buiten het perceel te kunnen komen. Daarentegen zijn er ook situaties gevonden, waarbij de hoeveelheid ascosporen gekoppeld leek te zijn aan een bepaald perceel, ook al konden er geen paddenstoelen worden gevonden. Eerder hadden deze er wel gestaan.

Screening van middelen tegen Sclerotinia sclerotiorum in aardappelen

Sclerotinia sclerotiorum breidt zich in allerlei gewassen uit en ook in aardappelen. Op dit moment is alleen van het Phytophthoramiddel Shirlan bekend dat het een goede nevenwerking heeft op Sclerotina. Specifieke Sclerotinia-middelen zijn in aardappelen op dit moment niet toegelaten.

In een screeningsproef met kunstmatige inoculatie van ascosporen van Sclerotinia is nagegaan of er middelen in aardappelen zijn toegelaten die een bestrijdend effect hebben op Sclerotinia. Het bleek dat er naast Shirlan nog twee middelen waren die op één van de twee gemeten tijdstippen  betrouwbaar minder Sclerotinia-aantasting lieten zien. Verder waren er nog vier middelen die op één van de twee tijdstippen iets minder Sclerotinia-aantasting lieten zien, maar dit was niet betrouwbaar verschillend van de controle. Er bleken drie middelen te zijn met een goede werking op Alternaria.

Roodrot in aardappelen

Regelmatig komen we in bewaarplaatsen aantasting door roodrot tegen. Dit is meestal beperkt tot één of enkele plaatsen in de cel, omdat aangetaste knollen vaak van kopakkers of lage perceelsgedeelten afkomstig zijn.

Knolkwaliteit van aardappel na diverse (biofumigatie)gewassen

Sommige gewassen bevatten inhoudsstoffen als glucosinolaten. Wanneer dergelijke gewassen goed ingewerkt worden, worden iso-thiocyanaten gevormd die dodelijk zijn voor diverse bodempathogenen. Het onderzoek richtte zich op de vraag of de kwaliteit van de aardappel, die hierna geteeld werd, verbeterd werd door de diverse grondontsmettingstechnieken.

De kwaliteit van de aardappel werd in twee jaar van onderzoek niet eenduidig beïnvloed door de teelt van diverse voorvruchten. Eén jaar was er duidelijk minder diepe schurft (poederschurft) op de knol aanwezig na 8 van de 16 behandelingen. De toevoeging van zaadmeel (biofumigatie) leidde tot een lagere Verticillium-besmetting van de grond en in één jaar tot een hogere lakschurftbezetting.

Bestrijding van bewaarziekten in pootaardappelen met knoflook

SPNA en HLB hebben in het samenwerkingsverband stichting SON onderzoek uitgevoerd naar het effect van knoflookmiddelen op bewaarziekten van aardappelen. Van knoflook is bekend dat het een verdrijvend effect heeft op insecten, zoals trips en luis. Om het effect te bepalen op schimmelziekten in de bewaring van pootaardappelen en van bodemschimmels in de pootaardappelteelt werden in de jaren 2006 t/m 2008 laboratorium-, kas- en veldproeven uitgevoerd.

Op basis van de verkregen resultaten van de veldproeven en de bewaarproef moet worden geconcludeerd dat de knoflookmiddelen onder praktijkomstandigheden geen perspectief bieden voor de beheersing van bewaarziekten in aardappelen.

Behandeling tegen Sclerotinia

In jaren met lange natte perioden kan Sclerotinia (rattekeutelziekte) zware schade veroorzaken.
Tijdens de teelt van gewassen is de middelenkeus ter bestrijding van Sclerotinia erg beperkt. Een bodembehandeling met Contans kan daarom een goede basis zijn. Contans is een natuurlijk product, het bevat een schimmel die de sclerotiën waarmee het in aanraking komt onschadelijk maakt.

Pages

Subscribe to Kennisakker - thema/gewas: Overige bodemziekten